mijn
spelenderwijs
08 | 08 | 2017

Jong geleerd is oud gedaan... peuters leren gezond te eten en meer te bewegen

Een gezonde leefstijl aanleren op jonge leeftijd is een goede voorbereiding op een gezonde leefstijl als volwassene. De Universiteit Maastricht is daarom in mei gestart met een nieuw onderzoeksproject gericht op de invloed van gezond gedrag en bewegen op de gezondheid van peuters: SuperFIT.
Samen met Stichting Spelenderwijs en Stichting Ecsplore zijn onderzoekers van de universiteit bij 12 peutercentra in de gemeente Sittard-Geleen aan de slag gegaan. Peuters en hun ouders besteden spelenderwijs aandacht aan gezonde voeding, meer bewegen en het maken van gezonde keuzes, zowel thuis als bij het peutercentrum.

Doel
Het doel van SuperFIT is om peuters te helpen gezondere eetgewoontes te ontwikkelen en meer te bewegen, zodat ze op latere leeftijd een kleinere kans op overgewicht hebben.

Het programma
SuperFIT bestaat uit een peuterspeelzaalcomponent en een familiecomponent. Aan de peuterspeelzaalcomponent doen alle kinderen actief mee. Voor het onderzoek worden 55 kinderen gevolgd door middel van periodieke metingen. Hun ouders hebben hier vooraf toestemming voor gegeven. Aan de familiecomponent nemen 41 gezinnen deel. Hierbij worden de ouders actief betrokken; ze krijgen onder andere nuttige tips over gezonde voeding en meer bewegen. Ook kunnen ze ervaringen uitwisselen.
In totaal worden 96 kinderen gevolgd voor het onderzoek. De 32 pedagogisch medewerkers van de deelnemende locaties van Spelenderwijs spelen bij beide componenten een belangrijke rol. 

Een eerste terugblik
De pedagogisch medewerkers hebben tijdens een aantal bijeenkomsten uitgebreide informatie en praktische instructies ontvangen. Ook zijn op elke deelnemende locatie een materialenbak en een voeding- en beweegkaartenbak geleverd. Samen met de peuters en hun opvoeders zijn de medewerkers actief aan de slag gegaan met gezonde voeding; dit is een belangrijk onderdeel van SuperFIT. Een groenteboer uit Neerbeek levert sinds de afgelopen meivakantie groente en fruit voor de peuters. Proeven, voelen, ontdekken en natuurlijk opeten. Voor sommige kinderen is het best spannend om nieuwe soorten te leren kennen.

Meten is weten
Gedurende het onderzoek wordt het effect van meer bewegen en gezonde voeding geregistreerd. Dit gebeurt door middel van periodiek meten van de deelnemende peuters. 
Een onderzoeker licht toe: "We doen verschillende metingen, in totaal drie keer. Bij de kinderen meten we lengte, gewicht en middelomtrek en ze dragen gedurende een week een soort stappenteller om de hoeveelheid beweging te meten. De ouders worden gebeld voor het beantwoorden van een vragenlijst over de voeding thuis en ze krijgen een digitale vragenlijst over kenmerken van het gezin. Deze vragenlijst is uitgebreider als de ouders ook meedoen aan de familiecomponent. Bij de ouders die hieraan mee doen, meten we ook lengte, gewicht en middelomtrek en we vragen ze ook de beweegmeter te dragen om de hoeveelheid beweging te meten.
Als laatste vragen we de pedagogisch medewerkers van de deelnemende kinderen bij te houden wat ze op de peuterspeelzaal eten en drinken en een vragenlijst in te vullen."

In november/december 2017 vindt de eerste nameting plaats. Daarna kunnen de eerste resultaten van SuperFIT geanalyseerd worden. In juni/juli 2018 wordt een tweede nameting gedaan. Dit biedt de onderzoekers van de Universiteit Maastricht de mogelijkheid om de resultaten op de lange termijn onderzoeken.

Om de resultaten te kunnen beoordelen, vindt ook onderzoek plaats in een zogenoemde controleregio waar geen extra aandacht aan meer bewegen en gezonde voeding wordt besteed. In de controleregio doen 9 peuterspeelzalen mee met in totaal 96 kinderen en 17 pedagogisch medewerkers. De hier uitgevoerde metingen zijn enkel bedoeld voor het onderzoek. 

Positieve reacties
Deelnemende ouders, peuters en pedagogisch medewerkers zijn erg enthousiast over SuperFIT. Een aantal reacties van ouders zijn:

  • "Het is elke keer weer leuk, ook die sessie alleen voor ouders. Die informatie, je kunt er toch wat mee."
  • "De bijeenkomsten, ze zijn prettig, ze zijn ontspannen, leuk, je doet het samen. Het is niet saai, hoe zal ik het noemen… het blijft altijd wel fris en afwisselend."

Ook de pedagogisch medewerkers zijn positief:

  • "De groente- en fruitlevering is super! De groenteboer doet het zó leuk, de brieven die we er bij krijgen zijn geweldig. En het enthousiasme van de kinderen is leuk om te zien. Ze rennen naar hem toe: oh, daar is ‘ie weer!"
  • "In het begin waren we afwachtend, maar nu zijn we super enthousiast. Meteen vanaf de eerste sessie zijn we er actief mee aan de slag gegaan."